تاریخچه هنر قلمکاری

تاریخچه هنر قلمکاری
  • 258
به اشتراک بگذارید
آشنایی با زیباترین هنر دست ایرانیان: سفره قلمکار اصفهانی
پیشینه تاریخی سفره قلمکار حاکی از آن است که رونق این هنر در دوره صفویه بوده و لذا اصفهان زادگاه و اوج هنر قلمکاری است. در قرن ده هجری بازار قیصریه اصفهان محل اجتماع هنرمندان قلمکار و محل تولید انواع سفره قلمکار بوده است. در آن دوران اغلب افراد پارچه های خود را به زیور هنر قلمکاری می آراستند. اما با تغییر نحوه تولید قلمکاری ها و استفاده از قالب های چوبی دارای نقوش، کارکرد قلمکاری ها محدودتر گشته و در سایز های کوچکتر جهت مصارفی از قبیل رومیزی ها، سفره قلمکار و ... تولید گشتند. 
تفاوت سفره قلمکار با چیت سازی
اغلب افراد سفره های سنتی تولید شده با نقش و نگار مهرهای چوبی را بعنوان سفره قلمکار می شناسند در حالی که سفره قلمکار بایستی توسط قلم روی پارچه مورد نظر نقش ایجاد شود. این دو تفاوت بارزی با یکدیگر داشته و از اسم سفره قلمکار پیداست هنر و دقت و تیزبینی و ظرافت خاصی را جهت نقش روی پارچه می طلبد. در قلمکاری اصیل کاربرد چاپ نقشی نداشته و هر چقدر طرح نقوش دستی باشد، آن قلمکاری ظریف تر و زیباتر بوده و بنابراین گران قیمت تر نیز خواهد بود. 
به دلیل ظرافت نقوش و جنس لطیف پارچه های مورد نیاز برای قلمکاری که اغلب ابریشم و پنبه است، سفره قلمکار و یا سایر پارچه های قلمکاری شده محبوبیت ویژه ای در بین خارجیان بعنوان سوغاتی دارند. سالانه بسیاری از کسانی که از اصفهان و هنرهای دستی زیبای آن دیدن می کنند، سوغاتی های بسیاری از جمله انواع سفره قلمکار ها برای وطن خود به ارمغان می برند تا علاوه بر زنده کردن یاد و خاطرات سفر، قلم استادانه زیبای نقوش بر روی پارچه قلمکاری شده نوربخش چشمانشان بوده و روحشان را جلا دهد. 
نحوه شکل گیری اصطلاح قلمکاری و پیشینه تاریخی آن
قلمکاری به هنر ایجاد نقش و طرح هایی روی پارچه اطلاق می شود. قلمکاری از جمله هنرهای با قدمت ایرانی است که در هر دوره ای کم و بیش هنر دست ایرانیان بوده و اغلب پارچه های اشراف و حتی مردم عادی به هنر قلمکاری آراسته می شده است. از جمله رونق هنر قلمکاری به دوره شاه عباس باز می گردد که این صنعت به اوج خود رسید و انواع قلمکاری های زر یا اکلیلی شکل گرفت. 
همانطور که شرح گردید قلمکاری در دوره صفویه به نهایت شکوه و رونق خود رسید و به یکی از شاخه های اصیل صنایع دستی مطرح در استان اصفهان تبدیل شد. از آن زمان تاکنون هنر قلمکاری دستخوش اثرات اقتصادی، اجتماعی و تکنولوژیکی بسیاری گشته و طرح های اصیلی به آن افزوده شده است. اما باز هم با وجود همه این تغییرات قلمکاری از جمله هنرهای رایج زیور انواع پارچه ها، سفره ها و سایر البسه می باشد. 
شایان ذکر است به دلیل وفور هنرهای رایج دوران صفوی از جمله قلمکاری، منبت، معرق، قالی دوزی و کاشی کاری، طرح های موجود در قلمکاری به دلیل ارتباط هنرمندان با یکدیگر و اثرپذیری آنها از یکدیگر، با طرح های سایر هنرهای رایج در هم آمیخته شده و اثراتی از سایر سبک ها در نقش و نگار قلمکاری مشاهده می شود. 
بهتر است بدانید که اسم این هنر از نحوه تولید و ساخت آن وام گرفته است. بدین معنی که اولین قلمکاری ها توسط نقاشان قلمکار با تجربه روی انواع پارچه های پنبه ای و ابریشمی توسط آلتی به نام قلم حک می شده است. اما با گذشت زمان و ایجاد تکنولوژی های متنوع این قلم های جای خود را به قالب هایی با طرح های گوناگون دادند و به دلیل سرعت زیاد، استفاده از قالب نقوش در تولید سفره قلمکار رونق گرفت و کم کم قلمکار نقاش به فراموشی سپرده شد و متاسفانه در حال حاضر تعداد هنرمندان قلمکار رو به کاهش است. کسانی که با دستان هنرمند خود زیورآرای سفره قلمکار باشند. 
 
لیست محصولات

رومیزی سفره قلمکار

۱۴۷,۲۰۰ تومان

رومیزی سفره قلمکار

۲۶۸,۱۰۰ تومان

سنبلدان مس و پرداز

۶۹۰,۶۰۰ تومان

کشکول مس و خاتم

۵۷۳,۴۰۰ تومان

آجیل خوری مس و پرداز

۱,۰۵۰,۲۰۰ تومان

پولکی نارگیلی

۱۳,۱۰۰ تومان

پولکی کنجدی

۱۳,۱۰۰ تومان

پولکی لیمویی

۱۳,۱۰۰ تومان

ست آلما

۱,۱۳۴,۶۰۰ تومان

ست ارغوان

۸۳۴,۷۰۰ تومان

ست آوین

۵۵۶,۱۰۰ تومان

ست دنیز

۱,۶۴۹,۳۰۰ تومان

ست درین

۱,۱۹۱,۳۰۰ تومان

ست فروغ

۹۲۸,۲۰۰ تومان

ست جانان

۹۵۲,۴۰۰ تومان

ست ماهور

۱,۴۸۱,۱۰۰ تومان

ست صبا

۱,۱۰۳,۸۰۰ تومان

ست ساغر

۷۶۷,۸۰۰ تومان

ست ثمین

۱,۰۵۵,۰۰۰ تومان

ست سروین

۹۰۳,۸۰۰ تومان

ست سوین

۶۵۷,۴۰۰ تومان

ست ترلان

۱,۰۷۶,۰۰۰ تومان

ست ترمه

۷۵۳,۶۰۰ تومان

ست گل سرخ

۱۹۷,۹۰۰ تومان

ست اسکرافیتو

۲۰۵,۵۰۰ تومان

ست سرمه

۷۱۵,۲۰۰ تومان

ست پردیس

۱,۱۵۳,۹۰۰ تومان

ست دریا

۵۰۱,۵۰۰ تومان

عسل ارگانیک کادوئی

۱۷۹,۸۰۰ تومان

ست وانیا

۴۹۵,۵۰۰ تومان

ست دریا

۵۰۷,۷۰۰ تومان